|
Dolina Pałaców i ogrodów
Pałac Bukowiec
Bukowiec, to duża wieś w gminie Mysłakowice oddalona o około
10 km od Jeleniej Góry. Miejscowość chlubi sie cennymi,
licznymi oraz zróżnicowanymi zespołami zabytków. W
szczególności godny polecenia jest zespół pałacowy oraz
pozostałości po przypałacowym parku, wraz z wieloma
zabytkami, stawami oraz starymi okazami drzew. Istnienie
Bukowca zostało po raz pierwszy zapisane w roku 1305 w
dokumentach poświadczających opłaty jakie wieś wnosiła na
rzecz wrocławskiego biskupstwa. Okres świetności pałacu , a
także całego Bukowca zaczyna się w 1785 roku, kiedy majątek
kupuje hrabia Friedrich Wilhelm von Reden, który jest
niewątpliwie postacią wybitną, a przy tym człowiekiem
niesłychanie aktywnym i gospodarnym. Podobnymi walorami
ducha i umysłu obdarzona została także jego małżonka,
hrabina Fryderyka von Reden młodsza od męża 22 lata. To
dzięki działaniom Redenów, daleko wykraczajacym poza
ówczesne metody zarządzania majątkiem ziemskim, pałac i wieś
Bukowiec przeżywają okres gwałtownego rozkwitu. Redenowie
nie tylko przebudowują pałac w stylu klasycystycznym, ale
równocześnie zakładają wspanialy park krajobrazowy, gdzie
wznoszone są liczne tarasy widowowe i budowle, z których
wiele (chociaż w nienajlepszym stanie) zachowało się do
czasów współczesnych.
Po zakończeniu drugiej wojny światowej pałac w Bukowcu
przechodził rozmaite koleje losu, które w niekorzystny
sposób odbijały sie na wnętrzach i otoczeniu rezydencji. W
ostatnich latach XX wieku gospodarzem obiektu został Związek
Gmin Karkonoskich, który w zabytku uruchomił swoje biura. Od
tego czasu zabytek i otacząjący go park poddane zostały
intensywnym zabiegom konserwatorskim, które prowadzone są do
dnia dzisiejszego.
◌
galeria pałaców >>
Pałac Łomnica w Łomnicy
Początki zamku w Dolnej Łomnicy nie są znane.
Najprawdopodobniej istniała w tym miejscu wcześniejsza
budowla renesansowa, która w późniejszym czasie została
rozbudowana w dzisiejszy pałac, stanowiący obok Domu Wdowy
jedną z największych atrakcji turystycznych miejscowości.
Pod koniec XVII wieku łomnicki majątek objął
cesarsko-austriacki podpułkownik Matthias de Thomagnini. Na
potrzeby jego rodziny, w roku 1720 wzniesiono w tym miejscu
barokowy pałac. Jako projektanta rezydencji wymienia się
znanego na Śląsku architekta Martina Frantza, budowniczego
m.in. kościoła Łaski w Jeleniej Górze.
Pod koniec lat trzydziestych XVIII wieku majątek nabył
zamożny i poważany jeleniogórski kupiec Christian Mentzel, a
następnie odziedziczył go jego syn Christian Gottfried,
który przeprowadził renowacje obiektu zakładając
jednocześnie wokół pałacu park dostępny dla publiczności. W
roku 1800 Christian Gottfried wzniósł obok istniejącego
pałacu, nowy – klasycystyczny, który nazwano Domem Wdowy.
Był on przeznaczony dla sędziwych seniorek rodu, a nazwa
nadana budowli na początku XIX wieku utrzymała się do dziś.
W roku 1835 posiadłość nabył Gustaw Ernst von Küster, pruski
dyplomata przy dworze sycylijskim. Z inicjatywy nowego
właściciela pałac przebudowano, nadając mu zachowaną do dziś
– z niewielkimi zmianami – postać. Autorem przebudowy był
architekt Albert Tollberg, który pozbywając się większości
barokowych detali i sztukaterii, nadał budowli cechy modnego
wówczas stylu – biedermeieru.
Kubatura przejrzyście podzielonej rezydencji została w
trakcie przebudowy zachowana. Barokowe sztukaterie
zewnętrzne, szczególnie zaś naczółki zewnętrzne i kilka
gzymsów zostało usuniętych, wbudowano natomiast okiennice i
podzielono hol wejściowy dwiema kolumnami doryckimi.
Niewątpliwego uroku budowli nadają fantazyjne dachy-hełmy
wieńczące dwa, wysunięte mocno do przodu przed frontową
elewację, ryzality, przypominające nieco alkierze.
W latach 1843-1847 pałac otoczono nowym założeniem parkowym.
Charakteryzowało się ono dużą liczbą budowli parkowych i
nasadzeń kwiatowych w bliskim sąsiedztwie pałaców. W górę
rzeki Bóbr wykreowano natomiast swobodną kompozycję
krajobrazową.
◌
galeria pałaców >>
Pałac Dębowy w Karpnikach
Zbudowany jako dom myśliwski, przepięknie wkomponowany w
okalający go park, usytuowany poza obrębem wsi Karpniki, u
podnóża Gór Sokolich, oddalony o kilkaset metrów od głównej
drogi przecinającej wieś „Eichenschloss" już na pierwszy
rzut oka bardziej przypomina mały pałac aniżeli dom
myśliwski.
Wybudowany w roku 1875 przez berlińską firmę budowlaną
architektów Hermana Ende i Wilhelma Böckmana, twórców
siedziby japońskiego Ministerstwa Sprawiedliwości w Tokio i
budynku Landeshaus w Gdańsku oraz wielu reprezentacyjnych
budynków i rezydencji w Berlinie, Gdańsku i innych miastach
europejskich, Pałac Dębowy stanowi, dzięki swemu położeniu i
formie, unikatowe dzieło architektury XIX wieku.
Rezydencja, otoczona została pięknym parkiem, który
rozpoczęto realizować po 1878 roku. Wykorzystano wówczas
istniejące warunki terenowe, zastane zadrzewienie i podmokle
polany leśne. W najbliższym otoczeniu willi wprowadzono do
istniejącego drzewostanu nowe gatunki drzew, przeważnie
aklimatyzowane iglaki i ozdobne krzewy, takie jak
rododendrony i magnolie. W stawie rosły różnorakie lilie.
Przed budynkiem założono ogród botaniczny z egzotycznymi
kwiatami oraz ogród skalny. Większość bardzo wyrośniętych
teraz drzew pochodzi z Ameryki Płn., Japonii i Wschodniej
Azji.
Pałac jest budowlą trójkondygnacyjną o zróżnicowanej bryle,
murowaną z cegły, z wysokimi spadzistymi dachami. Sylwetkę
wzbogacają ponadto ustawiona prostokątnie wieża, ryzalit i
wykusz. Willi nadano formę eklektyczną.
Wnętrze wzbudza podziw z uwagi na wysoką staranność i
rzemieślniczą jakość. Początkowo wnętrze nie miało
charakteru myśliwskiego. Dopiero później jadalnia na
parterze została przekształcona na sale myśliwską z
dominującymi motywami myśliwskimi na tkaninach osłaniających
ściany.
W oknach są zachowane oryginalne, malowane witraże. Po
drugiej stronie budynku zachowały się kominki i duże lustro.
Stropy posiadają bogato wyprofilowane belki o układzie
kasetonowym. W holu niedawno odsłonięto ornamentowane
malarstwo ścienne. Z tarasu można podziwiać pałacowy park.
◌
galeria pałaców >>
Pałac w Mysłakowicach
Mysłakowice to duża wieś o charakterze turystyczno
–przemysłowym położoną nad Łomnicą, u stóp Wzgórz Łomnickich
w Kotlinie Jeleniogórskiej. Miejscowość jest siedzibą władz
gminy w skład której wchodzi 11 wsi. Do największych
atrakcji a zarazem najcenniejszych zabytków Mysłakowic
należy pałac królewski usytuowany nad rzeką Łomnicą,otoczony
rozległym parkiem.
Początki budowy dzisiejszego pałacu należy umiejscowić w
XVIII wieku. Maximilian Leopold von Reibnitz zlecił w 1751
roku przebudowę pałacu w stylu barokowym. Powstała budowla
dwukondygnacyjna, trójskrzydłowa, pokryta mansardowym
dachem.
W roku 1816 Mysłakowice stały się własnością feldmarszałka
Prus hrabiego Augusta Neidhardta von Gneisenau, który
wkrótce po nabyciu posiadłości przystąpił do modernizacji
pałacu, powierzając funkcję inspektora budowlanego malarzowi
i architektowi Karlowi Raabemu. W wyniku modernizacji, pałac
powiększył się, nabrał okazałości, a dzięki dobudowaniu
oszklonej oranżerii i tarasu harmonijnie łączył się z
otaczającym go krajobrazem.
Jesienią 1832 r. od potomków hrabiego, wieś kupił sam król
pruski Fryderyk Wilhelm III i przeznaczył na letnia
rezydencję. Zaraz po nabyciu wsi na nowo urządzono i
umeblowano pałac królewski. W roku1833 na polecenie króla,
Józef Lenne rozpoczął tworzenie parku krajobrazowego wokół
pałacu, w 1835 r. wybudowano most na rzece Łomnica, a w 1839
r. rozpoczęto budowę kościoła, którego wejście główne
ozdobiły niebawem dwie pompejańskie kolumny, dar króla
Neapolu dla Fryderyka Wilhelma III.
Po śmierci króla Fryderyka Wilhelma III na tron wstąpił jego
syn Fryderyk Wilhelm IV. Stał się on właścicielem majątku i
po odkupieniu pałacu od swojej macochy zdecydował się na
całkowitą przebudowę pałacu w stylu neogotyckim. Już wkrótce
powstały plany przebudowy, których autorem był architekt
Friedrich August Stüler, któremu w dużej mierze budowla
zawdzięcza swój dzisiejszy wygląd.
Od roku 1951 w pałacu dzieła szkoła. W roku 1980 pałac
został wpisany na listę zabytków chronionych. Z czasów,
kiedy mieszkali tutaj monarchowie zachował się zewnętrzny
charakter budowli, podczas gdy daleko idącym i jak się zdaje
nieodwracalnym zmianom uległ podział pomieszczeń i ich
wystrój. Obecnie właścicielem pałacu, a w ostatnich latach
także restauratorem parku jest gmina Mysłakowice.
◌
galeria pałaców >>
Pałac Wojanów
Pałac w Wojanowie usytuowany jest w zachodniej części wsi.
Na północ od rezydencji rozciąga się park krajobrazowy,
którego zachodnią granicę stanowi rzeka Bóbr, oddzielająca
zespół pałacowo-parkowy w Łomnicy Dolnej.
Pałac jest budowlą trzykondygnacyjną założoną na rzucie
prostokąta, z czterema narożnymi, cylindrycznymi wieżami
oraz wysokim ryzalitem mieszczącym klatkę schodową na osi
elewacji frontowej. Korpus pałacu nakryto wysokim,
trzykondygnacjowym dachem czterospadowym, zaś narożne wieże
zwieńczono lejkowatymi hełmami. Klatka schodowa w elewacji
frontowej otrzymała płaski dach, na którym umieszczono
widokowy taras. Rezydencja utrzymana jest w stylu neogotyku
angielskiego.
Po obu stronach pałacu wzniesiono oranżerie połączone z nim
krytymi przejściami. Szczególny charakter elewacji frontowej
pałacu nadaje podwójny portal. Dwa półkoliście zamknięte
otwory wejściowe ujęto w kamienne, proste obramienia złożone
z filarów wspartych na cokołach ze stylizowanymi głowicami
dźwigającymi prostą archiwoltę i fryz belkowania ozdobiony
szeregiem herbów. Kolumienki te są ustawione po bokach
otworów wejściowych.
Korpus flankowany jest przez wspomniane dwie oranżerie,
które założone na planie prostokątów, mają dwu i trzyosiowe
elewacje, skromniejsze od dziedzińca i bogatsze od ogrodu. W
oknach elewacji ogrodowej oraz oknach oranżerii i ich
łączników zachowała się częściowo neogotycka stolarka
okienna, natomiast pozostałe obramienia są
siedemnastowieczne.
W roku 1835 pałac został przebudowany na rezydencję
księżniczki Luizy Niderlandzkiej w modnym wówczas duchu
romantyzmu bez dokonywania istotnych zmian w bryle budynku.
Wówczas to stary dwór otrzymał nowe oblicze przez nadanie mu
cech neogotyku angielskiego. Świadomie wykorzystano nie
tylko bryłę starszego dworu, ale i pozostałości dawnego
wystroju elewacji frontowej. Ostatnia przebudowa pałacu
miała miejsce w roku 1906, kiedy znacznie zmienione wnętrza
utraciły swój pierwotny wystrój.
◌
galeria pałaców >>
Zamek
Karpniki
Pierwotne założenie obronne w Karpnikach wzniesiono w XIV
wieku prawdopodobnie z inicjatywy rycerza Czirna. Było ono
nieregularne i składało się z budynku mieszkalnego oraz
narożnej cylindrycznej wieży. Już w XV wieku założenie
zostało uzupełnione przez „warowny dom” czyli masywną wieżę
obronną i mury otoczone fosą. W ostatnich latach XV wieku
niewielką budowlę powiększył Kacper Schaffgotsch. Składała
się ona wówczas z wieży oraz dwóch budynków, które połączone
murami tworzyły dziedziniec. Całość usytuowana była na
otoczonej fosą sztucznej wyspie.
Posiadłość znajdowała się w posiadaniu Schaffgotschów do
roku 1580 kiedy Adam Schaffgotsch sprzedał Karpniki
Melchiorowi Friedrichowi baronowi von Kanitz und Talowitz.
Nowy właściciel rozpoczął całkowitą przebudowę zamku w stylu
renesansowym i choć w 1593 zamek ucierpiał od uderzenia
pioruna, prace budowlane ukończono.
Podczas przebudowy z przełomu XVI/XVII stulecia wzniesiono
nowe skrzydła, odnowiono wieżę, fosę otoczono murami i
zmodernizowano wnętrza. Zakończenie prac przypadło na rok
1603, o czym świadczy data na jednym z istniejących do dziś
portali. Rok wcześniej wzniesiono głowny budynek mieszkalny.
Między rozbudową renesansową, a neogotycką dokonano
pomniejszych przekształceń m.in. wieża otrzymała barokowy
hełm, a w XVIII wieku zamkowy czworobok podwyższono o jedną
kondygnację.
W roku 1822 kupił zamek dla siebie oraz żony Marianny książę
Wilhelm von Hohenzollern, brat króla pruskiego Fryderyka
Wilhelma III i wkrótce zlecił jego przebudowę w stylu
neogotyku angielskiego. Projekt prac przygotował oraz
kierował nimi wybitny niemiecki architekt Friedrich August
Stuler.. Zmiany rozpoczęto od założenia romantycznego ogrodu
w stylu angielskim. Postawiono w nim różnorodne budowle,
takie jak Chata Marianny, cieplarnia i szwajcarski domek. W
południowej części parku stanął pomnik Archanioła Michała,
upamiętniający Leopolda, brata księżnej.
Nie zapomniano o krajobrazie, w którym dominowały Sokoliki;
u ich stóp powstał w roku 1824 Domek Myśliwski księcia
Wilhelma, a w osiem lat później na górskim szczycie został
ustawiony monumentalny krzyż żeliwny, tak zwany Krzyż
Marianny, dzieło rzeźbiarza Krystiana Daniela Raucha. Sam
zamek stal się muzealną siedziba licznych dzieł sztuki,
powiększoną o wschodnioazjatyckie zbiory brata Wilhelma,
księcia Waldemara.
◌
galeria pałaców >>
|
